علمی- پژوهشی
تحلیل اسلوب‌های طنز در قصیده رستم‌نامه بهار
تحلیل اسلوب‌های طنز در قصیده رستم‌نامه بهار

محمود بشیری؛ متین مدنی

دوره 15، شماره 1 ، شهریور 1404، صفحه 1-14

https://doi.org/10.22059/jpl.2026.403013.2344

چکیده
  قصیدة «رستم‌نامه» سرودة ملک‌الشعرای بهار، نمونه‌ای شاخص از تلفیق حماسه و طنز در شعر فارسی معاصر است که با بهره‌گیری از شیوه‌های طنزآفرینی، نقدی اجتماعی - سیاسی به وضعیت ایران در دوران پهلوی ...  بیشتر
علمی- پژوهشی
بازخوانی رمان خانۀ ادریسی‌ها نوشتۀ غزاله علیزاده با تکیه بر نظریۀ گریز از آزادی اریک فروم و مکتب رمانتیسم
بازخوانی رمان خانۀ ادریسی‌ها نوشتۀ غزاله علیزاده با تکیه بر نظریۀ گریز از آزادی اریک فروم و مکتب رمانتیسم

طاهره فرزانه؛ علی محمدی

دوره 15، شماره 1 ، شهریور 1404، صفحه 15-32

https://doi.org/10.22059/jpl.2026.405723.2348

چکیده
  شهرنشینی و تمدّن همواره با دگرگونی‌های همه‌جانبۀ خود، نوع بشر را در برابر چالش‌هایی نوین قرار داده است. چالش‌هایی که از یک‌سو فردیّت و آزادی انسان را برجسته‌تر ساخته و از دیگرسو به اضطراب و بی‌هویّتی ...  بیشتر
علمی- پژوهشی
نقد درس‌نامه‌های داستان رستم و سهراب در شرح تعابیر و ابیات
نقد درس‌نامه‌های داستان رستم و سهراب در شرح تعابیر و ابیات

تیمور مالمیر

دوره 15، شماره 1 ، شهریور 1404، صفحه 33-50

https://doi.org/10.22059/jpl.2025.405721.2349

چکیده
  از مجموع چهار واحد شاهنامه در دانشکده‌های ادبیات، دو واحد به داستان رستم و سهراب اختصاص دارد. برای این درس، کتاب‌های متعدد منتشر شده است. غیر از کتاب‌هایی که به‌منظورِ تدریس برای دانشجویان تألیف شده، ...  بیشتر
علمی- پژوهشی
شکل‌گیری طنز تقابلی در تعاملات فرودستان و فرادستان؛ تحلیل شناختیِ حکایت‌های لطایف‌الطوایف
شکل‌گیری طنز تقابلی در تعاملات فرودستان و فرادستان؛ تحلیل شناختیِ حکایت‌های لطایف‌الطوایف

زینب اکبری؛ مجید هوشنگی

دوره 15، شماره 1 ، شهریور 1404، صفحه 51-66

https://doi.org/10.22059/jpl.2026.408979.2363

چکیده
  در نظام‌های سلسله‌مراتبی قدرت، یکی از مهم‌ترین مؤلفه‌های ارتباطی، حفظ تناسب و تعادل میان جایگاه گوینده و مخاطب است؛ هرگونه عدول از این تناسب، به‌ویژه از سوی فرودستان، می‌تواند به تنش و حتی مجازات ...  بیشتر
علمی- پژوهشی
اسطوره‌کاوی آب در زبان عرفان بر پایة پنج متن عرفانی
اسطوره‌کاوی آب در زبان عرفان بر پایة پنج متن عرفانی

المیرا تسلیمی؛ علیرضا فولادی

دوره 15، شماره 1 ، شهریور 1404، صفحه 67-80

https://doi.org/10.22059/jpl.2026.407190.2355

چکیده
  اسطوره‌کاوی از نظریه‌های مطرح در اسطوره‌شناسی است که امکان کاربرد برای نقد اسطوره‌ای را دارد. اسطوره‌کاوی از سوی دنی دو روژمون با رویکرد اسطوره‌کاوی فرهنگی متن‌محور و اسطوره‌کاوی فرهنگی مؤلف‌محور ...  بیشتر
علمی- پژوهشی
بازتاب قلندریه در شعر فارسی افغانستان با تکیه بر عشقر، بیتاب و سیدای کروخی
بازتاب قلندریه در شعر فارسی افغانستان با تکیه بر عشقر، بیتاب و سیدای کروخی

احمد شفیق رسولیار؛ احمد خواجه ایم؛ زهرا جمشیدی

دوره 15، شماره 1 ، شهریور 1404، صفحه 81-98

https://doi.org/10.22059/jpl.2025.401679.2335

چکیده
  یکی از موضوعات مطرح در ادب عرفانی به‌ویژه غزل عارفانه، به‌کاربردن مضامین و مفاهیم قلندری است. این شیوه، از سنایی آغاز شد و در شعر غزل‌‌سرایان مطرحی چون عطّار، حافظ، عراقی، مولوی و دیگران، تأثیر فراوانی ...  بیشتر
علمی- پژوهشی
شگردهای بلاغی اقناع مخاطب در منشآت فرهادمیرزا
شگردهای بلاغی اقناع مخاطب در منشآت فرهادمیرزا

سمیه آقابابایی؛ امیرحسین جمالی

دوره 15، شماره 1 ، شهریور 1404، صفحه 99-120

https://doi.org/10.22059/jpl.2025.396406.2314

چکیده
  زبان یکی از ابزارهای برقراری ارتباط میان انسان‌هاست که به شیوه‌های گوناگونی ازجمله آثار مکتوب و شفاهی بیان می‌گردد. اقناع مخاطب ازطریق زبان تلاشی است که نویسنده با فرستادن پیغام و استفاده از شیوه‌های ...  بیشتر
علمی- پژوهشی
مبانی فکری و ادبی شعر خواجه محمد مرشد (شاعر و عارف بلوچ اهل سراوان)
مبانی فکری و ادبی شعر خواجه محمد مرشد (شاعر و عارف بلوچ اهل سراوان)

مجیب الرحمن دهانی؛ محمد امیر مشهدی؛ احمد نور وحیدی

دوره 15، شماره 1 ، شهریور 1404، صفحه 121-142

https://doi.org/10.22059/jpl.2026.403745.2343

چکیده
  خواجه محمد مرشد شاعر بلوچ خوش قریحه و نازک خیال معاصر، از خطه شاعر خیز بلوچستان ایران است.افکار بلند ومعنا پردازی عمیق،تسلط به وزن های عروضی و بهره گیری صحیح از آرایه های ادبی مرشد را قادر ساخته تا به ...  بیشتر
علمی- پژوهشی
شطحات عرفانی و شیوه‌های خوانش
شطحات عرفانی و شیوه‌های خوانش

حسین طاهری

دوره 15، شماره 1 ، شهریور 1404، صفحه 143-160

https://doi.org/10.22059/jpl.2026.403555.2341

چکیده
  پژوهش حاضر به واکاوی شطحات روزبهان بقلی شیرازی در پرتو نظریه‌های مدرن تفسیر و رمزگشایی می‌پردازد. مسألۀ اصلی آن است که چگونه می‌توان لایه‌های معنایی و تجارب حدّیِ عرفانی را، که در سنت صوفیانه با زبان ...  بیشتر
علمی- پژوهشی
بررسی و تحلیل داستان داستان«روی ماه خداوند را ببوس» اثر مصطفی مستور با توجه به نظریۀ بینامتنیت
بررسی و تحلیل داستان داستان«روی ماه خداوند را ببوس» اثر مصطفی مستور با توجه به نظریۀ بینامتنیت

حسین حسن رضایی؛ عبدالله ولی پور

دوره 15، شماره 1 ، شهریور 1404، صفحه 161-184

https://doi.org/10.22059/jpl.2026.403243.2340

چکیده
  بینامتنیت از مهمترین رویکردها و نظریه‌های ادبی است که محققان از آن برای خوانش و تبیین آثار هنری مختلف بهره برده‌اند. با آنکه چندین دهه از عمر این نظریه می‌گذرد، همچنان نزد محققان علوم انسانی معتبر است ...  بیشتر