ادب فارسی

کهن‌الگوی فردیّت در رمان چهل‌سالگی با رویکرد کهن‌الگویی- اسطوره‌ای

نوع مقاله : علمی- پژوهشی

نویسندگان

شیرین میرشاه ولد 1
غلامعلی فلاح 2

1 دانشجوی دکتری زبان و ادبیّات فارسی دانشگاه خوارزمی

2 استاد گروه زبان و ادبیّات فارسی دانشگاه خوارزمی

https://doi.org/10.22059/jpl.2019.279981.1428
چکیده
کارل گوستاو یونگ، روان‌شناس سوئیسی، بنیان‌گذار «روان‌شناسی تحلیلی» است. او برخلاف فروید، رشد شخصیّت را به کودکی محدود نمی‌داند، بلکه معتقد است این تعالی در سراسر عمر انسان ممکن است نمود یابد؛ اگرچه هدف‌های نیمۀ دوم زندگی، با نیمۀ اوّل آن متفاوت است. از آمال نیمۀ دوم زندگی، می‌توان دست‌یابی به «فردیّت»را نام برد.­ در این جستار با بهره‌گیری از روان‌شناسی تحلیلی کارل گوستاو یونگ به خوانشی بینارشته‌ای از رمان چهل‌سالگیبه قلم ناهید طباطبایی پرداخته‌ایم تا براساس دیدگاه‌های این روان‌شناس سوئیسی، سفر شخصیّت اصلی را به‌سوی تکامل و رسیدن به فردیّت در آن به اثبات برسانیم. شخصیّت اصلی رمان چهل‌سالگی، شخصیّتی پویاست. او برای رسیدن به فردیّت، سفری را آغاز می‌کند که وی را از ناخودآگاهی به شناخت «خود» می‌کشاند. این شخصیّت با کنارآمدن با «سایه»‌ها‌ی نهانی و اتحاد با «آنیموس» خود، به کمک راهنمایی‌های «پیر فرزانه»، تمام تعارضات درونی خود را حل می‌کند و درنهایت، سفر را با موفّقیّت به‌ پایان‌ می‌رساند. بدین‌ترتیب، او علاوه بر گذر از بحران میان‌سالی، به شناخت خود واقعی خویش نیز دست می‌یابد.

کلیدواژه‌ها

نقد ادبی
روان‌شناسی
یونگ
کهن‌الگو
فردیّت
رمان چهل‌سالگی
آنیموس

عنوان مقاله English

An Analysis of the Archetype of Individuation in the Novel Chehel Salegi

نویسندگان English

Shirin Mirshahvalad 1
Gholam Ali FallFallah Ghahroudiah 2
1 PhD Student of Persian Language and Literature, Kharazmi University
2 Professor, Department of Persian Language and Literature, Kharazmi University
چکیده English

Carl Gustav Jung, the Swiss psychologist, is the founder of “analytical psychology.” He, unlike Freud, does not limit personality development to childhood, but believes that it occurs throughout man’s life span although the goals in the second phase of life differ from the ones in its first phase. From the goals in the second phase of life, obtaining individuality can be mentioned. In the present paper, using Jung’s analytical psychology, we perform an interdisciplinary reading of Chehel Salegy written by Nahid Tabatabaei in order to demonstrate that the protagonist achieves spiritual development and perfection and individuation in the course of the novel. She embarks on a journey to achieve individuation during which she moves from unconsciousness to consciousness and self-knowledge. Under the guidance of the Wise Old Man, she solves all her inner conflicts, while accepting all her hidden “shadows,” and being united with her animus, she finally ends the journey successfully. In this way, she achieves the complete knowledge of her own self, while also passing midlife crisis.

کلیدواژه‌ها English

Literary criticism
Psychology
Jung
Archetype
Individualism
Chehel Salegi
Animus
اسنودن، روت (1395)،  خودآموز یونگ، ترجمۀ نورالدین رحمانیان، چ6، تهران، آشیان.
ال.گورین، ویلفرد و همکاران (1394)، راهنمای رویکردهای نقد ادبی، ترجمۀ زهرا میهن‌خواه، چ5، تهران، اطّلاعات.
برسلر، چارلز (1386)، درآمدی بر نظریّه‌ها و روش‌های نقد ادبی، ترجمۀ مصطفی عابدینی‌فرد، تهران، نیلوفر.
پاینده، حسین (1397)، نظریّه و نقد ادبی؛ درس‌نامه‌ای میان‌رشته‌ای، تهران، سمت.
پیرزاد، زویا (1395)، چراغ‌ها را من خاموش می‌کنم، چ66، تهران، مرکز.
دشتی آهنگر، مصطفی (1391)، «گفتمان‌های مشترک در چهار رمان فارسی (تحلیل تطبیقی درون‌مایۀ‌ رمان‌های خط تیره آیلین، چراغ‌ها را من خاموش می‌کنم، عادت می‌کنیم، چهل‌سالگی)»‌. جستارهای زبانی، ش12، ص85-102.
رابرتسون، رابین (1395)، یونگ‌شناسی کاربردی، ترجمۀ ساره سرگلزایی، تهران، بنیاد فرهنگ زندگی.
سرلو،خوان ادواردو (1392)، فرهنگ نمادها، ترجمۀ مهرانگیز اوحدی، تهران، دستان.
شوالیه، ژان و آلن گربران (1388)، فرهنگ نمادها، ترجمۀ سودابه فضایلی، ج1، تهران، جیحون.                                                              
طباطبایی، ناهید (1395)، چهل سالگی، چ15، تهران، چشمه.           
فیست، جس، گریگوری جی. فیست و تامی آن رابرتس (1394)، نظریّه‌های شخصیّت، ترجمۀ یحیی سیّدمحمّدی، چ12، تهران، روان.
نوبخت، فرشته (1388)، «در آستانۀ فروافتادن: چهل‌سالگی- ناهید طباطبایی»، گلستانه، ش99، ص84-85.                                       
هال، کالوین اس و ورنون جی. نوردبی (1393)، مقدّمات روان‌شناسی یونگ، ترجمۀ شهریار شهیدی، تهران، آیندۀ درخشان.

صفحه اصلی

تماس با ما